ਭਾਰਤ ਨੇ ਬਰਡ ਫਲੂ ਦੇ ਪ੍ਰਕੋਪ ਕਾਰਨ ਪੋਲਟਰੀ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਪੋਲਟਰੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਭੋਪਾਲ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸਵਦੇਸ਼ੀ H5N1 ਬਰਡ ਫਲੂ ਵੈਕਸੀਨ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਰਿਸਰਚ (ICAR) ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਹਾਈ-ਸੁਰੱਖਿਆ ਐਨੀਮਲ ਡਿਸੀਜ਼ (NIHSAD), ਆਨੰਦ ਨਗਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਏਵੀਅਨ ਇਨਫਲੂਐਂਜ਼ਾ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਕਲੇਡ 2.3.2.1a ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇਹ ਵੈਕਸੀਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਨੇ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵੈਕਸੀਨ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ 300 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਇੱਕ BSL-4 ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਵੀ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵੈਕਸੀਨ ਨਾਲ ਲਗਭਗ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਮੁਰਗੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਕੀਮਤ ਸਿਰਫ 1 ਤੋਂ 2 ਰੁਪਏ ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।

ਭੋਪਾਲ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ 11 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੈਕਸੀਨ ਕੀਤੀ ਤਿਆਰ
ਇਸ ਦੇਸੀ ਟੀਕੇ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਸਤੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਗਸਤ 2026 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਨੇ NIHSAD ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਅਨਿਕੇਤ ਸਾਨਿਆਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਡਾ. ਐਸ. ਨਾਗਰਾਜਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇਸ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇੱਕ ਟੀਕਾ ਲਗਾਈ ਗਈ ਮੁਰਗੀ ਬਰਡ ਫਲੂ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਈ। ਟੈਸਟ ਦੌਰਾਨ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਨਾਲ ਰੱਖੀ ਗਈ ਦੂਜੀ ਮੁਰਗੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਫੈਲੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਲਾਗ ਦੇ ਫੈਲਣ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲੇ।
ਇਹ ਵੈਕਸੀਨ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਆਂਡੇ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁਰਗੀਆਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪੋਲਟਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗ ਫੈਲਣ, ਵਾਇਰਸ ਸੰਚਾਰਨ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ 851.8 ਮਿਲੀਅਨ ਮੁਰਗੀਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਟੀਕੇ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਮੁਤਾਬਕ ਇੱਕ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਲਾਗਤ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੋ ਰੁਪਏ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਾਲਾਨਾ ਮੰਗ 80 ਤੋਂ 100 ਕਰੋੜ ਖੁਰਾਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹੁਣ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਇਰਸ ਕਿਲਾਫ ਕੋਈ ਖਾਸ ਵਪਾਰਕ ਵੈਕਸੀਨ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਬਰਡ ਫਲੂ ਦੇ ਪ੍ਰਕੋਪ ਲਈ ਸੰਕਰਮਿਤ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮੁਰਗੀਆਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੋਲਟਰੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਆਰਥਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਟੀਕੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇਸ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ICAR ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਡਾ. ਐਮ.ਐਲ. ਜਾਟ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨੂੰ “ਵਨ ਹੈਲਥ” ਵੱਲ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਕਦਮ ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ 2006 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ H5N1 ਦੇ 500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਕੋਪ ਹੋਏ ਹਨ। ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਵਾਲੀ ਜ਼ੂਨੋਟਿਕ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 90 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਛੋਟੇ, ਦਰਮਿਆਨੇ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਪੋਲਟਰੀ ਕਿਸਾਨ ਇਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਬਰਡ ਫਲੂ ਕਾਰਨ ਮੁਰਗੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਤਬਾਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਦੇਸੀ ਟੀਕਾ ਇਸ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : ਮਾਂ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਵਿਦਾਈ ਦਿੰਦੇ ਰੋ ਪਏ CM ਯੋਗੀ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੰਝੂ ਪੂੰਝਦੇ ਦਿਸੇ, ਸਸਕਾਰ ਹਰਿਦੁਆਰ ‘ਚ
ਟੀਕੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਸਮਰਪਣ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਵਦੇਸ਼ੀ H5N1 ਟੀਕਾ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਨਿਰਭਰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਛੁੱਟੀ ਲਏ ਬਿਨਾਂ ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਵਾਂਗ ਸਮਰਪਣ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਟੀਕਾ ਵਿਕਾਸ ਟੀਮ ਦੇ ਅੱਠ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਦੇ ਕੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਵੀਡੀਓ ਲਈ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ -:

Moosewala ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਬਾਰੇ ਪੁੱਠਾ-ਸਿੱਧਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਗਾਇਕ ਨੇ ਕੀਤੇ ਸਿੱਧੇ








